Praktijkverhaal

Krachten bundelen tegen dak- en thuisloosheid

Samenwerken
Sociale bescherming

Wat zijn de (boven)lokale netwerken dak- en thuisloosheid?

In elke regio (stad, provincie of samenwerkingsverband van enkele gemeenten, ...) zetten verschillende lokale besturen, organisaties en diensten zich in voor mensen die dak- of thuisloos zijn of dat dreigen te worden. Het doel van een netwerk dak- en thuisloosheid is om al die spelers samen te brengen. Zo kunnen ze werken aan een strategie die de sector- of gemeentegrenzen overstijgt. Met de gebundelde middelen en expertise kunnen ze dak- en thuisloosheid in de regio beter voorkomen en bestrijden.

Waarom deel uitmaken van een netwerk dak- en thuisloosheid? Lees hier hoe samenwerken in een (boven)lokaal netwerk een verschil kan maken in de aanpak van dak- en thuisloosheid.

Drie voorbeelden: zo maken netwerken het verschil

Het probleem

Wanneer iemand uit huis wordt gezet, komt dat meestal door huurachterstand, leefbaarheids- of andere woonproblemen, vaak in combinatie met problemen in andere levensdomeinen. De huurder en diens omgeving lijden daar uiteraard onder. Maar ook de verhuurder kan in een moeilijke situatie belanden. Bovendien kost elke uithuiszetting de samenleving veel geld.

Instanties zoals het OCMW en het CAW worden vaak pas kort vóór een dreigende uithuiszetting betrokken. Daardoor hebben ze weinig tijd om oplossingen te vinden.

De aanpak van netwerk Midwest

Het netwerk vertrekt vanuit de visie: door problemen aan te pakken voordat ze groot worden, kunnen we veel leed voorkomen en kosten besparen. Om uithuiszetting beter te voorkomen, is een proactieve aanpak nodig, zowel vóór als tijdens juridische procedures.

Het netwerk Midwest zet daarom maximaal in op:

  1. vroegtijdig signalen die op woonproblemen wijzen opsporen
  2. huurders en verhuurders zo goed mogelijk informeren en ondersteunen om uithuiszetting te voorkomen.

Het netwerk ontwikkelde daarvoor een draaiboek met preventieve tools om dakloosheid te voorkomen. Het bevat informatie en hulpmiddelen om huurders en verhuurders vroegtijdig te informeren en te ondersteunen bij woonproblemen en beschikbare oplossingen:

  • afspraken tussen OCMW, CAW en de woondienst van de lokale overheid
  • de mogelijke rol van andere instanties, zoals juridische diensten, wijkagenten en thuiszorgorganisaties.

Interesse?

Wil je meer weten over het draaiboek en de toolkit? Neem contact op met Liesbet Mullie

Het probleem

Wonen is een basisrecht. Maar voor veel mensen is een eigen betaalbare, geschikte en kwalitatieve woning geen evidentie.

De aanpak van netwerk KINA

Om de kansen van mensen in een kwetsbare positie te vergroten, richtte het netwerk KINA het project Woonzoeker Voorkempen op.

Woonzoeker zet in op drie domeinen:

  • Begeleiding bij het zoeken van een woning, bijvoorbeeld door samen een woon-cv te maken, te helpen om een woning te zoeken of samen een huisbezichtiging voor te bereiden.
  • Verhuurders motiveren. ‘Gezocht: huisbaas met een hart’: met deze campagne wil Woonzoeker verhuurders motiveren om mensen in een kwetsbare situatie een kans te geven.
  • Panden melden. ‘Iedereen zoekt mee’: met deze oproep wil Woonzoeker mensen motiveren om geschikte panden te melden.

“Sinds de start van de Woonzoeker hebben we al enkele gezinnen kunnen helpen bij hun zoektocht naar een woning", zegt Elena Heremans, coördinator GBO Woonzoeker Voorkempen. “Door extra tijd te investeren in de ondersteuning bij de zoektocht hopen we om een steentje bij te dragen om een (t)huis te vinden voor mensen in een kwetsbare situatie.”

Meer weten?

Vind meer info over de Woonzoeker op de website van KINA

Het probleem

Knelpuntsituaties van langdurige dak- en thuisloosheid. Voor sommige mensen is reguliere hulpverlening ontoereikend of zijn de mogelijkheden uitgeput. Lokale en sectorale diensten komen niet altijd tot een oplossing.

De aanpak van netwerk W13

Kracht.Wonen is ontstaan als laatste vangnet. Het is gebaseerd op de basisprincipes van de Housing First-methodiek voor heel kwetsbare doelgroepen: een dak boven je hoofd is een eerste cruciale stap om je leven weer op orde te krijgen.

Kracht.Wonen ontstond vanuit het netwerk Welzijn13 als regionale en sectoroverstijgende samenwerking .

Wat houdt het in?

Van cliënten wordt in eerste instantie enkel verwacht dat ze de wooncoach toelaten en hun huurdersverplichtingen nakomen. In een intensieve wooncoaching wordt gewerkt aan structurele oplossingen zodat cliënten op termijn een duurzame woning kunnen behouden.

Concreet biedt Kracht.Wonen:

  • een gespecialiseerd team van wooncoaches voor de begeleiding
  • een regionale pool van tijdelijke woningen
  • een regionaal meldpunt dat de match maakt tussen vraag en aanbod.

De betrokken partners zijn:

  • W13 (14 OCMW’s en CAW Zuid-West-Vlaanderen)
  • de leden van het begeleidingsteam (Psychiatrisch ondersteuningsteam Vesta, Kompas, Groep Ubuntux8K, CAW).

Meer info?

Neem contact op met Mauranne Debosschere van W13

Netwerken dak- en thuisloosheid: praktisch

Waar?

Op dit moment zijn er een twintigtal (boven)lokale netwerken dak- en thuisloosheid actief in Vlaanderen. 

Is er in jouw regio nog geen netwerk actief?

Neem contact op met SAM of een regiomedewerker Lokaal Sociaal Beleid voor ondersteuning bij het opstarten van een nieuw netwerk (zie hieronder).

Specifieke doelgroepen

In sommige regio’s zijn er netwerken voor specifieke doelgroepen, bijvoorbeeld de A Way Home-coalities voor jongeren en jongvolwassenen die dak- of thuisloos zijn of het dreigen te worden. Meer informatie over deze netwerken vind je bij Agentschap Opgroeien

Ondersteuning voor de netwerken

SAM

SAM organiseert vier keer per jaar een overleg met de trekkers van de netwerken. Daar komen thema’s aan bod die alle netwerken aanbelangen en worden goede praktijken uitgewisseld.
SAM ondersteunt ook startende netwerken, bijvoorbeeld door mee na te denken over de samenstelling van het netwerk of door het belang van de netwerken toe te lichten aan geïnteresseerde leden.

Contact: Saskia Aerts, tel. 0498 65 44 15

Vlaamse overheid

De regionale beleidsmedewerkers Lokaal Sociaal Beleid van de Vlaamse overheid volgen de overlegmomenten van de (boven)lokale netwerken op om zo de link te leggen met het Vlaams beleid. Ze kunnen ook ondersteuning bieden bij de opstart van nieuwe netwerken.

Contact:

Regionale beleidsmedewerkers Lokaal Sociaal Beleid:

VVSG

Lokale besturen die interesse hebben in het opstarten van een (boven)lokaal netwerk dak- en thuisloosheid, kunnen terecht bij VVSG.

Contact: Joris Deleenheer, tel. 02 211 55 28