Meer over menswaardig budgetteren
Om ervoor te zorgen dat hulpverleners een ondergrens op maat van een specifiek gezin kunnen berekenen, ontwikkelde het Expertisecentrum Budget en Financieel Welzijn enkele tools:
- REMI Sociaal voor de OCMW’s
- REMI Student voor de diensten studentenvoorzieningen van universiteiten en hogescholen
- REMI Schuldenvrij voor actoren actief in de sector van budget en schulden
Wat is REMI Schuldenvrij?
REMI Schuldenvrij is een webapplicatie die berekent hoeveel leefgeld iemand nodig heeft en hoeveel terugbetalingscapaciteit er is om schulden op een menswaardige en volhoudbare manier af te betalen. Daarnaast biedt de tool handvatten voor een duurzaam geldbeheer, ook na afloop, door een duidelijk budgetoverzicht met handige uitgavecategorieën.
REMI Schuldenvrij kan gebruikt worden door actoren actief in schuldinvordering, schuldbemiddeling, bewindvoering en budgethulpverlening.
Voor wie is REMI Schuldenvrij handig?
De webapplicatie is gericht op
- Schuldbemiddelaars en schuldhulpverleners van erkende instellingen
- Advocaten-schuldbemiddelaars
- Bewindvoerders
- Budgethulpverleners
- Arbeids- en vrederechters, of rechters die moeten oordelen over de hoogte van leefgelden of afbetalingen
- Gerechtsdeurwaarders en invorderaars
Wat als je niet alle uitgaven kent?
Een tool als REMI Schuldenvrij geeft je referentiebedragen voor uitgavenposten waarvan je de reële bedragen niet kent. Op die manier kan je toch een onderbouwde inschatting van de noodzakelijke kosten maken.
REMI Schuldenvrij wordt momenteel vernieuwd en is vanaf het najaar van 2026 opnieuw beschikbaar. Vanaf mei 2026 kan de tool getest worden. Ben je benieuwd? Mail naar nele.peeters@thomasmore.be
Wat als REMI Schuldenvrij een negatief saldo geeft?
Een bezorgdheid is dat de referentiebudgetten niet voor iedereen met schuldenlast realistisch en zonder meer toepasbaar zijn. Voor de groep schuldenaren met een beperkt inkomen of hoge lasten (of beide) is volgens de definitie van de referentiebudgetten geen menswaardig leven mogelijk.
Kan de tool dan worden ingezet?
- Niet als het alleen wordt bekeken als een instrument om het leefgeld te berekenen en er louter met het eindresultaat rekening wordt gehouden.
- Wél als het wordt beschouwd als een instrument dat een integrale benadering vooropstelt en dat de dialoog tussen (advocaat-)schuldbemiddelaar en cliënt aanmoedigt.
Daarbij is het van belang uit te zoeken of de inkomsten kunnen worden verhoogd of de uitgaven verlaagd door sociale rechten uit te putten.
Daarnaast bestaan er heel wat andere (voorwaardelijke) tegemoetkomingen die extra inkomsten genereren of lasten verlagen.
Een grondige rechtenverkenning is met andere woorden noodzakelijk voor schuldenaren waarvoor REMI Schuldenvrij een negatief saldo aantoont, en wenselijk voor alle anderen. Gebruik hiervoor www.rechtenverkenner.be
Ook na deze rechtenverkenning zullen er nog steeds cliënten zijn met een inkomenstekort die niet in staat zijn schulden af te betalen en menswaardig te leven. Voor die situaties rijst de vraag in welke mate het afbetalen van schulden haalbaar is. Schuldbemiddeling lijkt voor gezinnen met precaire financiële middelen slechts een tijdelijke oplossing te zijn voor hun schuldenlast. Een structureel armoedebeleid is hiervoor essentieel.
Dat neemt niet weg dat de referentiebudgetten nooit mogen worden gebruikt als toelatingscriterium voor de procedure van de collectieve schuldenregeling of minnelijke schuldbemiddeling, waarbij alleen diegenen met een voldoende hoog inkomen toegelaten zullen worden en hun schulden kunnen afbetalen. Sinds 2005 bestaat al de mogelijkheid tot volledige kwijtschelding. Schuldenaren met een beperkt inkomen en onvoldoende verbeteringsperspectief moeten hierop een beroep kunnen blijven doen.
Lees ook: Wat kan je wél doen voor cliënten die onbemiddelbaar zijn?
Lees meer over menswaardig budgetteren:
Hoeveel heeft een gezin minimaal nodig? | samvzw
Het leefgeld van je cliënt | samvzw
Methodisch en doordacht werken om je cliënt zo goed mogelijk bij te staan?
