Ben je een beleidsmedewerker voor een organisatie uit de jeugdhulp, geestelijke gezondheidszorg, zorg voor personen met een handicap of revalidatiesector? Wil je graag weten of jouw organisatiebeleid in lijn licht met de richtlijnen voor preventie en toepassing van afzondering en fixatie bij ernstig en acuut gevaar?
Het project Omgaan met VBM ontwikkelde een aantal checklist om dit af te toetsen. De checklist zorgen voor een thematisch overzicht en geven zicht op wat sterk is, of wat beter kan.
Opgelet: de checklists gaan enkel over bepaalde beleidsaspecten die raken aan afzondering en fixatie bij ernstig en acuut gevaar. Voor andere situaties met een risico op afzondering of fixatie vind je informatie in de richtlijn ‘Preventie van afzondering en fixatie in situaties zonder ernstig en acuut gevaar, en de toepassing ervan met toestemming van de zorggebruiker of zijn vertegenwoordiger.
Voor je aan de slag gaat
Garandeert een volledige ‘ja’-score op deze checklist dat je organisatie werkelijk goed bezig is?
- Een 'perfecte score' betekent niet automatisch dat de organisatie voldoet aan alle wettelijke voorwaarden. Die werden niet meegenomen bij de opmaak van deze checklist. Weet ook: wetgeving kan wijzigen. Zoek je informatie over het wetgevend kader? Dat vind je hier.
- Wat op papier staat is niet altijd gelijk aan wat in de praktijk gebeurt. Wees kritisch ten aanzien van je eigen werking.
- Het richtlijnenkader is geen checklist, het gebruik ervan past binnen evidence-based practice. Het richtlijnenkader biedt jou inzicht in de meest recente wetenschappelijke, en mensenrechtelijk onderbouwde inzichten. Je past deze niet toe zonder goed na te denken. Professionals combineren deze inzichten steeds met de eigen kennis en ervaring. Daarnaast heb je ook oog voor de persoon voor je. De wensen, waarden en situatie van deze persoon spelen een grote rol. Wat voor de ene goed is, past misschien niet bij een ander. Daarom luister je en neem je die informatie mee in je beslissingen.
Deze checklists bieden geen volledig beeld. Wel bieden ze een overzicht rond bepaalde thema’s die raken aan de preventie en toepassing van afzondering en fixatie binnen jouw organisatie.
De checklists zijn gebaseerd op de intersectorale, multidisciplinaire richtlijnen voor de preventie en toepassing van afzondering en fixatie van 2021 en 2022. In 2026 verscheen een nieuw intersectoraal richtlijnenkader. De checklists zijn dus ontwikkeld op basis van de eerdere richtlijnen, maar getoetst aan het nieuwe richtlijnenkader en nog steeds actueel.
